انواع کانن در موسیقی

در نوشته‌های قبلی با معنای کانن در موسیقی آشنا شدیم. همانطور که پیشتر گفتیم، کانن یک قالب و روش برای ساختن آهنگ است که بر اساس قاعدهٔ پیروی دقیق از یک ملودی پایه‌ریزی شده است. در این روش، یک ملودی اولیه در فاصله‌های مشخص، توسط یک یا چند بخش دیگر تکرار می‌شود. این تکرار ممکن است دقیقاً با نت‌های یکسان انجام شود، یا با نت‌های مشابه اما در اکتاوهای متفاوت. در ادامهٔ این نوشته در وبلاگ آرین لوتوس، قصد داریم انواع مختلف کانن را به شما معرفی کنیم. پس تا پایان این مطلب با ما همراه باشید.

انواع کانن 

۱- کانن دو صدایی

کانن یک تکنیک موسیقایی است که در آن یک ملودی اصلی توسط یک یا چند بخش دیگر تقلید می‌شود. این تقلید می‌تواند به صورت دو صدایی، سه صدایی یا چهار صدایی باشد. در این روش، هر بخش پس از یک فاصله‌ی کوتاه (چند نت یا چند میزان) بعد از بخش قبلی شروع به نواختن همان ملودی می‌کند. در نتیجه، یک ملودی واحد به صورت لایه‌ای و پشت سر هم در بخش‌های مختلف قطعه شنیده می‌شود.

۲ – کانن چهارم ،پنجم و…

وقتی یک صدا، ملودی صدای دیگری را با فاصله‌ی چهارم، پنجم یا هر فاصله‌ی دیگری در بالا یا پایین، دقیقاً تکرار کند، به آن کانُنِ چهارم، کانُنِ پنجم و غیره می‌گویند.

برای درک عمیق‌تر این موضوع، مطلب آموزش نگهداری از دف را بخوانید.

۳ –  کانن معکوس

در کانن معکوس، بخش دوم در خلاف جهت بخش اصلی حرکت می‌کند، یعنی اگر ملودی اصلی به سمت بالا رود، بخش دوم به سمت پایین می‌رود و برعکس.

کانن افزایشی نیز نوع دیگری از کانن است. در این نوع، نتها در بخش دوم با سرعتی کمتر و با کشش زمانی بیشتری نسبت به ملودی اصلی اجرا می‌شوند.

 ۵- کانن کاهشی 

در آهنگ‌سازی به روش کانن، صدای دوم با سرعتی آرام‌تر از ملودی اصلی پیش می‌رود.

۶ – کانن قهقرایی

در کانن قهقرایی، روش کار کمی پیچیده‌تر از سایر انواع کانن است. در این نوع، صدای دوم، دقیقاً از انتهای ملودی اصلی شروع به تقلید می‌کند و به سمت ابتدای آن حرکت می‌کند. در نتیجه، هنگامی که ملودی اصلی به پایان خود می‌رسد، صدای دوم به نقطه آغاز آن می‌رسد.

۷ – کانن مدور

در کاننِ مداوم یا دوری، هر قسمت از آهنگ که تمام می‌شود، دوباره از نو آغاز می‌گردد و این چرخه پیوسته ادامه پیدا می‌کند.

۸- کانن دوبل

کانن دوبل یا مضاعف، نوعی از کانن است که در آن دو بخش مستقل با دو ملودی متفاوت، همزمان نواخته می‌شوند. در این روش، ممکن است بخش دوم نقش همراهی و کم‌رنگ‌تری داشته باشد، یا اینکه هر دو بخش از اهمیت یکسانی برخوردار باشند.

۹- کانن همراهی شده

در این روش، سازهای دیگر نیز به گروه نوازندگان اضافه می‌شوند و هر کدام به طور مستقل و با هماهنگی‌های آزاد، بخش اصلی قطعه را همراهی می‌کنند.

۱۰ – کانن آزاد

یک کانن آزاد، نوعی کانن است که در بخش تقلید ملودی، از نت‌های کروماتیک و تغییر یافته بهره می‌برد. این کار باعث می‌شود که خط ملودیکِ دنباله‌رو، با ملودی اصلی تفاوت داشته باشد.

۱۱-  کانن ریتمیک

در سبک موسیقی امروزی، به جای کپی‌برداری از نغمه‌ها، از الگوی ضرب‌آهنگ و گام‌های صوتی استفاده می‌کنند.

اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً بررسی موسیقی فیلم تلقین (اینسپشن) را بخوانید.

اگر سوالاتی دارید، مقاله ۴ راهکار ترس از اجرای موسیقی زنده! به شما کمک خواهد کرد.

۱۲-  کانن همصدا

در یک کانن هم‌صدا، وقتی صدای دوم دقیقاً از همان نت‌های ملودی اصلی پیروی کند و هم‌زمان با صدای اول در یک اکتاو یا محدوده صوتی مشابه شروع به خواندن یا نواختن کند، به آن کانن هم‌صدا گفته می‌شود.