معنی ضرب المثل ” از قضا سرکنگبین صفرا فزود “

گاهی در زندگی پیش میآید که مشکلات آنقدر پشت سر هم میآیند که آدم فکر میکند دیگر نمیتواند تحمل کند. درست در همین لحظات است که ناگهان یک مشکل تازه و بزرگتر از همه سر میرسد و همه چیز را بدتر میکند.
این ضربالمثل درست همین حالت را توصیف میکند. فرض کنید کسی مریض است و باید یک غذای سبک و مقوی بخورد. اما آشپز به جای آن، سرکه و عسل را که خودش ترش و شیرین است، با صفرا که بسیار تلخ است مخلوط میکند و به او میدهد. در واقع، به جای اینکه حال بیمار را بهتر کند، وضعیت او را بدتر میکند و دارویی که میدهد، خودش باعث بیماری بیشتری میشود.
این مثل زمانی به کار میرود که در میان یک بحران و مشکل بزرگ، ناگهان مشکل جدید و شدیدتری پیش بیاید و همه چیز را بغرنجتر کند.

در این نوشته، میخواهیم معنی و مفهوم اصلی این ضربالمثل کهن ایرانی را با هم بررسی کنیم. در ادامه با آرین لوتوس همراه باشید.
معنی از قضا سرکنگبین صفرا فزود یعنی چه؟
ابتدا باید بفهمیم سرکنگبین چه چیزی است.
سرکنگبین (که به آن سرکه انگبین هم میگویند) یک نوشیدنی سنتی است که از مخلوط کردن عسل، سرکه و نعنا تهیه میشود. خاصیت اصلی آن این است که میزان صفرا را در بدن کاهش میدهد. (در زمانهای قدیم به عسل، انگبین میگفتند.)
۱- گاهی پیش میآید چیزهایی که ما از فواید آنها مطمئن هستیم، نتیجه برعکس میدهند و اثر بدی به جا میگذارند. مثال آن همین سرکنگبین است؛ طبق این ضربالمثل، گاهی این شربت به جای کم کردن صفرا، باعث زیادتر شدن آن میشود و در نتیجه، به جای درمان کردن، خودش به یک مشکل جدید تبدیل میگردد.
۲- بعضی وقتها چیزی که برای درمان یک بیماری استفاده میکنیم، خودش باعث شدیدتر شدن درد میشود. در بخشی از نامه ۳۱ نهجالبلاغه، حضرت علی علیه السلام به فرزندشان امام حسن مجتبی علیه السلام میفرمایند: رُبَّما کانَ الدَّواءُ داءً، و الدَّاءُ دَوَاءً؛ چه بسا که دارو بر درد افزاید و بیماری، درمان باشد. (این مفهوم بسیار شبیه به همین ضربالمثل است.)
۳- این ضربالمثل از نظر معنایی نزدیک است به ضربالمثل: «هر چه بگندد نمکش میزنند، وای از آن روز که بگندد نمک.»
۴- یعنی ممکن است هر وسیله یا روشی که انسان برای رسیدن به هدفش استفاده میکند، نه تنها او را به مقصد نرساند، بلکه باعث شود از هدفش دورتر هم بشود.
۵- مردم معمولاً از این ضربالمثل زمانی استفاده میکنند که برای حل یک مشکل، به دنبال راهحل میگردند و در نهایت بهترین راه را انتخاب میکنند، اما در کمال ناباوری نه تنها مشکلشان حل نمیشود، بلکه بر مشکلات قبلی نیز افزوده میگردد.
پیشنهادی: ضرب المثل هر چه بگندد نمکش میزنند
اختصاصی-آرین لوتوس




























